कापूस
भारत हा जगातील सर्वात मोठ्या कापूस उत्पादक आणि निर्यातदार देशांपैकी एक आहे.
एक प्रमुख व्यावसायिक पीक म्हणून, कापूस खरीप हंगामात सुमारे 11-12 दशलक्ष हेक्टर क्षेत्रात पिकवला जातो.
कापूस लाखो शेतकऱ्यांना आधार देतो आणि जिनिंग, प्रेसिंग आणि वाहतूक यांसारख्या संबंधित क्रियांना गती देतो.
आपल्या कापसाला फॉस्फरसची गरज का असते?
मजबूत मुळे आणि पिकाची
सुरुवातीची ताकद
फॉस्फरस मुळांची खोल वाढ वाढवतो, ज्यामुळे कापूस रोपे लवकर स्थिर होण्यास, सुरुवातीचा ताण (दुष्काळ किंवा हवामानाचा ताण) सहन करण्यास आणि जमिनीतील पोषक तत्त्वे अधिक कार्यक्षमतेने वापरण्यास मदत होते.
फुलोरा, बोंड तयार होणे आणि
त्यांची टिकावू क्षमता
हे ऊर्जा हस्तांतरण (ATP) मध्ये मदत करते, जे फुलांच्या काळात अत्यंत महत्त्वाचे असते. यामुळे बोंड चांगल्या प्रकारे तयार होतात, त्यांची गळती कमी होते आणि संपूर्ण पिकात समान वाढ होते.
उत्पादन आणि फायबर (रेशे)
गुणवत्तेत सुधारणा
पुरेशा प्रमाणात फॉस्फरस मिळाल्यास बोंडांचा आकार वाढतो, बियांचा विकास सुधारतो आणि उत्पादनासोबतच रेश्याची मजबुती व गुणवत्ता देखील सुधारते.
सिंचित कापूस (संकरित)
खताची योग्य मात्रा (किलो प्रति हेक्टर)
N
137.5
P
30
K
50
सूक्ष्म पोषक
जस्त सल्फेट हेप्टाहायड्रेट 21%
25
किलो/हेक्टर
जस्त सल्फेट मोनोहायड्रेट 33%
16
किलो/हेक्टर
मॅग्नेशियम सल्फेट
62
किलो/हेक्टर
बोरेक्स
10
किलो/हेक्टर
पोटॅशियम नायट्रेट (13:0:45) 2%
4 फवारण्या
फुलधारणेच्या सुरुवातीपासून दर 7 दिवसांच्या अंतराने
मॅग्नेशियम सल्फेट 1%
2 फवारण्या
पूर्ण फुलधारणा आणि बोंड तयार होण्याच्या अवस्थेत 15 दिवसांच्या अंतराने
TSP डोस: P ची गरज पूर्ण करण्यासाठी (किलो प्रति हेक्टर)
डोस
66
वापराची योग्य पद्धत
पेरणीपूर्वी भुरकावणी करून जमिनीत चांगले मिसळा.
सिंचित कापूस (बीटी)
खताची योग्य मात्रा (किलो प्रति हेक्टर)
N
92.5
P
30
K
50
सूक्ष्म पोषक
जस्त सल्फेट हेप्टाहायड्रेट 21%
25
किलो/हेक्टर
जस्त सल्फेट मोनोहायड्रेट 33%
16
किलो/हेक्टर
मॅग्नेशियम सल्फेट
62
किलो/हेक्टर
बोरेक्स
10
किलो/हेक्टर
TSP डोस: P ची गरज पूर्ण करण्यासाठी (किलो प्रति हेक्टर)
डोस
66
वापराची योग्य पद्धत
पेरणीपूर्वी भुरकावणी करून जमिनीत चांगले मिसळा.
सिंचित कापूस (गैर-बीटी)
खताची योग्य मात्रा (किलो प्रति हेक्टर)
N
75
P
30
K
50
सूक्ष्म पोषक
जस्त सल्फेट हेप्टाहायड्रेट 21%
25
किलो/हेक्टर
जस्त सल्फेट मोनोहायड्रेट 33%
16
किलो/हेक्टर
मॅग्नेशियम सल्फेट
62
किलो/हेक्टर
बोरेक्स
10
किलो/हेक्टर
TSP डोस: P ची गरज पूर्ण करण्यासाठी (किलो प्रति हेक्टर)
डोस
66
वापराची योग्य पद्धत
पेरणीपूर्वी भुरकावणी करून जमिनीत चांगले मिसळा.
निवडक राज्ये: पंजाब
प्रमुख उत्पादक राज्ये: मध्य प्रदेश, महाराष्ट्र, हरियाणा, गुजरात, तेलंगणा, आंध्र प्रदेश, तामिळनाडू, पंजाब, राजस्थान
स्रोत: पीक माहिती
स्रोत: राज्यनिहाय माहिती
–